Podatek od spadków i darowizn

Zgodnie z art. 9 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn, opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn podlega nabycie przez nabywcę, od jednej osoby, własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej:

  • 9637 zł – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej (np.: obecny małżonek, dzieci, wnuki, prawnuki, rodzice, dziadkowie, teściowie),
  • 7276 zł – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do II grupy podatkowej (np.: wujowie, ciotki, rodzeństwo małżonków),
  • 4902 zł – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do III grupy podatkowej (np.: przyjaciele, znajomi i inni niewchodzący w skład I i II grupy podatkowej).

Należy pamiętać, że kiedy nabycie rzeczy lub praw z tytułu spadku / darowizny następuje kilkukrotnie od tego samego podmiotu w ciągu 5 lat, to wartość tych rzeczy i praw majątkowych sumuje się.

Wartość samego podatku ustala się uwzględniając przynależność do poszczególnych grup podatkowych, licząc od nadwyżki podstawy opodatkowania ponad kwotę wolną od podatku, według następujących skal:

1) I grupa podatkowa:

Kwota nadwyżki w zł
ponad do Podatek wynosi
10.278 3,00%
10.278  20.556 308 zł 30 gr i 5% od nadwyżki ponad 10.278 zł 
20.556 822 zł 20 gr i 7% od nadwyżki ponad 20.556 zł

2) II grupa podatkowa:

Kwota nadwyżki w zł
ponad do Podatek wynosi
10.278 7,00%
10.278  20.556 719 zł 50 gr i 9% od nadwyżki ponad 10.278 zł
20.556 1.644 zł 50 gr i 12% od nadwyżki ponad 20.556 zł

3) III grupa podatkowa:

Kwota nadwyżki w zł
ponad do Podatek wynosi
10.278 12,00%
10.278  20.556 1.233 zł 40 gr i 16% od nadwyżki ponad 10.278 zł 
20.556 2.877 zł 90 gr i 20% od nadwyżki ponad 20.556 zł

Istnieje na szczęście możliwość uniknięcia konieczności zapłaty podatku. Podmiotami „uprzywilejowanymi” są: małżonek, zstępni, wstępni, pasierb, rodzeństwo, ojczym i macocha. Jednocześnie, nawet te osoby muszą dopełnić w tym celu niżej wymienionych formalności:

  • zgłosić nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego (np.: od chwili przyjęcia spadku, czy z chwilą śmierci uczestnika funduszu inwestycyjnego). Zgłoszenia tego  dokonuje się za pomocą formularza
    SD-Z2,
  • gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę 9637 zł, należy udokumentować ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym*.

* obowiązkowi zgłoszenia nie podlega majątek, którego wartość nie przekracza kwoty 9637 zł i gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego

Podstawa prawna:

USTAWA z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn